Beschrijving
Het schilderij toont een dichtbevolkte, theatrale scène uit de oudheid, waarin een menigte zich rond een grote witte stier verzamelt. Het dier staat midden onderaan en trekt de aandacht tussen mannen die zitten, knielen of vooroverbuigen, gekleed in harnassen, helmen, hoofddeksels met veren en ceremoniële gewaden. Links rijst een monumentale figuur in de schaduw op naast een rijk versierd bouwwerk, terwijl op de achtergrond bomen, stenen gebouwen, zuilen, trappen en een gebeeldhouwd reliëf te zien zijn. Boven de architectuur brengt een kleine zwevende figuur een bovennatuurlijke toets in het geheel.
De titel verwijst naar de christelijke traditie van de val van Simon Magus, de tovenaar uit Samaria die wordt genoemd in de Handelingen van de Apostelen. Volgens de latere legende probeerde Simon zijn bovennatuurlijke krachten te bewijzen door door de lucht te zweven. Hij viel toen het gebed van de heilige Petrus zijn wonder deed mislukken. De episode stelt de praal van magische macht tegenover het apostolische gezag. De menigte en de monumentale architectuur plaatsen deze confrontatie in de openbare ruimte, als een buitengewone gebeurtenis waarvan een hele gemeenschap getuige is.
De kleine gevleugelde of zwevende figuur boven de gebouwen verwijst naar de poging om op te stijgen en de val waaraan het werk zijn naam dankt. De lichte stier vormt het grote rituele en visuele middelpunt van de compositie: zijn aanwezigheid roept een ceremonie of offer op en breidt het verhaal uit tot een uitvoeriger verbeelding van de oudheid. Het gaat niet alleen om een verhalende achtergrond, maar om een scène waarin het bovennatuurlijke, de ceremoniële pracht en de collectieve spanning samenkomen rond een dier van bijna monumentale omvang. De uiteenlopende houdingen van de aanwezigen vormen een keten van blikken, gebaren en reacties op het wonder.
De horizontale compositie is opgebouwd rond een sterk contrast in schaal. De stier domineert de voorgrond, de menigte strekt zich achter zijn lichaam uit en de blik wordt omhoog geleid naar de centrale boom, de opgehangen figuur en het verlichte gebouw rechts. Bruinen, okers en sepia’s maken de ruimte compact; die worden onderbroken door het crèmewit van het dier, het blauwgrijs van enkele kledingstukken en ingetogen roodachtige accenten. De donkere partijen uiterst links vormen een tegenwicht voor de lichte architectuur op de achtergrond, terwijl het warme licht lichamen, stenen en reliëfs aftekent. Het resultaat is een druk, plechtig en theatraal visueel ritme.
Het werk sluit aan bij de bekende voorkeur van Leonaert Bramer voor historische en Bijbelse taferelen in een antieke setting, bonte menigten en dramatische lichteffecten en kleurcontrasten. Zijn belangstelling komt hier tot uiting in een voorstelling waarin het religieuze gebeuren de omvang krijgt van een stedelijk spektakel: de stier vormt het materiële middelpunt, de architectuur verleent het geheel historische betekenis en gezag, en de opgehangen figuur belichaamt de legendarische dimensie. De kracht van het schilderij schuilt in deze opeenstapeling van beeldvlakken, van de aardse ceremonie tot de bovennatuurlijke mislukking die erboven hangt.
Heeft u vragen over onze reproducties van olieverfschilderijen? Bekijk onze veelgestelde vragen.